دامنه ناهیدی: کمربند زیست ناپذیر پیرامون ستارگان

* دانشمندان دانشگاه سان فرانسیکو اصطلاح تازه ای در دانش شناخت سیاره های فراخورشیدی ابداع کرده اند: "دامنه‌ی ناهیدی"، ناحیه ای پیرامون یک ستاره که سیاره های درون آن احتمالا شرایط جوی و سطحی همانند سیاره ی ناهید خواهد داشت. 
نموداری که جایگاه "منطقه ی ناهیدی" را نشان می دهد، ناحیه ای پیرامون یک ستاره که سیاره های درون آن، احتمالا دارای شرایط جوی و سطحی همانند سیاره ی ناهید خواهد بود. تصویر بزرگ تر
بر پایه ی پژوهشی تازه، ناهید، سیاره ی گلخانه ای سامانه ی خورشیدی احتمالا به دلیل میزان نزدیکی‌اش به خورشید به چنین روزی دچار شده. گروهی از دانشمندان که این پژوهش را انجام داده اند دامنه ای تازه به نام منطقه یا  "دامنه ی ناهیدی" را نیز پیرامون ستارگان تعریف کرده اند و می گویند شناسایی این منطقه می تواند به شناسایی مناطق دیگر که زیست پذیرتر باشند کمک کند.

نویسنده ی اصلی پژوهش نامه، استفن کین که اخترشناسی در دانشگاه ایالتی سان فرانسیسکو است می گوید: «ما بر این باوریم که ناهید (زهره) و زمین فرگشت و تکامل جَوشان را به شیوه ای همسان آغاز کرده بوند.» «در نقطه ای، چیزی تغییر کرد و تفاوت آشکار میان این دو هم میزان نزدیکی‌شان به خورشید است.» [درین باره بخوانید: * چرا ناهید تبدیل به دوزخ شد ولی زمین نشد؟]

نمای راداری بخشی از سطح ناهید از چشم
فضاپیمای ماژلان. درین باره اینجا بخوانید:
* سطح ناهید از چشم رادار
منطقه ی زیست پذیر یا دامنه ی زندگی پیرامون یک ستاره بسیار کم شناخته شده است زیرا دانشمندان به طور کامل نمی دانند که چه شرایطی برای زندگی نیاز است. معمولا این منطقه را دامنه ای می دانند که در آن، آب مایع سطحی می تواند وجود داشته باشد، هرچند که این به آب و هوا و اقلیم خود سیاره نیز بستگی دارد. از جمله متغیرهایی که می توانند بر زیست پذیری یک سیاره اثر بگذارند می شود از ابرها، سطح خاک، و ساختار و ترکیب های جوی سیاره نام برد.

گروه کین برای آن که به جایگاه احتمالی فراسیاره های "ناهید-سان" بهتر پی ببرند از داده های تلسکوپ فضایی شکارگر سیاره ی کپلر بهره بردند. آن ها برای تعیین دامنه ی ناهیدی، "شار خورشیدی" سیاره های یافته شده را بررسی کردند؛ شار خورشیدی مقدار انرژی دریافتی سیاره ها از ستاره ی میزبانشان است. این دامنه میان دو ناحیه تعریف شده: جایی که یک سیاره می تواند مانند ناهید، "پدیده ی افسارگسیخته ی گلخانه ای" داشته باشد، و نقطه ای که سیاره آنقدر به ستاره نزدیک است که انرژی ستاره، جو سیاره را می فرساید و از بین می برد.

نخستین گام، شناسایی سیاره هایی است که درون چنین دامنه ای به سر می برند. در دهه های آینده و به عنوان گام های بعدی، اخترشناسان خواهند توانست جو این سیاره ها را با تلسکوپ ببینند و بررسی کنند تا چیزهای بیشتری از ساختار ترکیبی آن ها -و میزان همانندی‌شان با زمین یا ناهید- دریابند. در همین حال، گروه کین بر آنست تا با مدل سازی این را بررسی کند که آیا وجود کربن در جو سیاره می تواند بر مرزهای دامنه ی ناهیدی اثر بگذارد یا نه.

کین می گوید: «اگر بفهمیم که همه ی سیاره های درون دامنه ی ناهیدی دارای اثر افسارگسیخته ی گلخانه ای هستند، پس می فهمیم که فاصله ی یک سیاره تا ستاره اش یک عامل اصلی تعیین کننده است.» وی می افزاید: «این به شناخت تاریخ میان زمین و ناهید کمک خواهد کرد.»
با آن که ناهید (نیمه ی سمت راست) و زمین (نیمه ی سمت چپ)هر دو تقریبا به یک اندازه اند، ولی از نظر دما و شرایط سطحی تفاوت های بسیار گسترده ای دارند. منبع عکس: ناسا- تصویر بزرگ تر
hothouse - planet - solar system - Venus - Sun - Venus zone - habitable - Earth - Stephen Kane - Venus-like - exoplanet - Kepler Space Telescope - solar flux - greenhouse effect - Magellan spacecraft - Pioneer Venus orbiter - asteroid belt - star

منبع: universetoday

نوار کهکشان بر فراز شوره زار آتاکاما در شیلی

این تصویر در اندازه ی بزرگ تر
کهکشان ها، ستارگان، و یک آبگیر آرام و آیینه‌گون دست به دست هم داده اند تا این چشم انداز به یادماندنی از آسمان و زمین پدید آید.
این تصویر سراسرنما از به هم پیوستن ۱۲ عکس درست شده که ماه گذشته از شوره زار آتاکاما (Salar de Atacama) در شمال شیلی گرفته شدند. آب های آرام درون تصویر از آنِ مرداب Cejar است، یک دریاچه ی نمک که گودالی بزرگ در مرکزش دارد.
در سمت چپ تصویر، نامزد خود عکاس را می بینیم که او هم سرگرم عکس گرفتن از این چشم انداز زیبا است.
آسمان شبانه ی بالای تصویر از نور ستارگان بیشمار، ابرهای بزرگ و کوچک ماژلان در سمت چپ، و نوار کج کهکشان راه شیری در سمت راست روشن شده.
شاید به نظر برسد نور کهکشان جاهایی در افق را به آتش کشیده ولی این تنها روشنایی های معمول شهری در آن نزدیکی است.

تصویر apod دیگری را هم از همین ناحیه دیده بودید: * نواری که صلیب شمالی را به صلیب جنوبی می پیوندد 

واژه نامه:
pool - panorama - Salar de Atacama - salt fla - Laguna Cejar - salty lagoon - sinkhole - astrophotographer - fiancee - star - Large and Small Magellanic Cloud - Milky Way galaxy

منبع: apod.nasa.gov

جایگاه فرود تاریخی کاوشگر فیله بر روی دنباله دار تعیین شد

تصویر پیوست، نقطه ی J، جایگاه برگزیده برای فرود سحح نشین فیله را نشان می دهد- تصویر بزرگ تر
جایگاه اصلی برای فرود کاوشگر فیله، سطح نشین فضاپیمای روزتای سازمان فضایی اروپا بر روی دنباله دار 67-P/چوریموف-گراسیمنکو تعیین شد و آن را در این تصویر می بینید. این جایگاه (نقطه ی J) بر روی سر دنباله دار واقع شده است.

تصویر کامل هسته ی دنباله دار که در سمت چپ می بینید در روز ۱۶ اوت ۲۰۱۴ از فاصله ی حدود ۱۰۰ کیلومتری گرفته شده. تصویر پیوست سمت راست، نمای نزدیک جایگاه J را نشان می دهد. این جایگاه که از میان پنج گزینه به عنوان بهترین و کم خطرترین نقطه برای فرود شناخته شد، از دیدگاه علمی هم جالب است زیرا در نزدیکی‌اش نشانه های فعالیت به چشم می خورد.

در جایگاه J، زاویه ی بیشتر شیب ها نسبت به خط عمود محلی کمتر از ۳۰ درجه است و از همین رو، احتمال سرنگونی فیله به هنگام فرود را کاهش می دهد. همچنین به نظر می رسد این جایگاه تخته سنگ های به نسبت کمتری دارد و روشنایی روزانه ی کافی برای آن که فیله پس از پایان یافتن توان باتری اصلی‌اش، دوباره شارژ شود و عملیات علمی‌اش را پی بگیرد نیز دریافت می کند.

تصویر پیوست توسط دوربین زاویه-بسته ی سامانه ی تصویربرداری علمی روزتا در ۲۰ اوت ۲۰۱۴ و از فاصله ی حدود ۶۷ کیلومتری گرفته شده. هر پیکسل این تصویر ۱.۲ متر را نشان می دهد.

هسته ی دنباله دار 67-P/چوریموف-گراسیمنکو حدود ۴ کیلومتر درازا دارد. جایگاه J را "گروه گزینش جایگاه فرود" به هنگام نشستی که در روزهای ۱۳ و ۱۴ سپتامبر انجام دادند از میان پنج نامزد برگزیدند.
پنج جایگاه نامزد دیگر- تصویر بزرگ تر 
واژه نامه:
landing site - Site J - European Space Agency - Rosetta - lander - Philae - comet - 67P/Churyumov–Gerasimenko - nucleus - battery - narrow-angle camera - scientific imaging system - Landing Site Selection Group

منبع: nasa

سیاهی دنباله دار فضاپیمای روزتا در این عکس نمایان است

به سیاهی زغال!- این تصویر در اندازه ی بزرگ تر
فضاپیمای روزتا همچنان به نزدیک شدن به دنباله دار 67-P/چوریموف-گراسیمنکو، چرخش به گرد آن، و نقشه برداری از سطحش ادامه می دهد.
این فضاپیمای روباتیک که ۱۰ سال در راه بود و با گذشتن از فضای درونی سامانه ی خورشیدی، در ماه گذشته به کنار این دنباله دار رسید، همچنان سرگرم عکس برداری از هسته ی شگفت انگیز و دو-بخشی آنست.
تصویری که اینجا می بینید، ۱۰ روز پیش گرفته شده و رنگ هایش بازپردازش شده است تا میزان تیرگی هسته ی این دنباله دار را نشان دهد. سطح این دنباله دار به طور میانگین تنها حدود چهار درصد از نور دیدنی (مریی) که دریافت می کند را باز می تاباند و از همین رو به سیاهی زغال است. [خوانده بودید: * دنباله دار فضاپیمای روزتا به سیاهی زغال است]
درازای دنباله دار 67-P/چوریموف-گراسیمنکو به حدود ۴ کیلومتر می رسد و گرانش سطحی‌اش آنقدر پایین است که یک فضانورد می تواند با پریدن، از کمند میدان گرانش آن بیرون رود.
بر پایه ی برنامه، روزتا تا حدود دو ماه دیگر کاوشگر سطح نشین فیله را به سوی دنباله دار خواهد فرستاد تا نامش به عنوان نخستین کاوشگری ثبت شود که فرودی مهار شده بر سطح هسته ی یک دنباله دار انجام داده.

در همین زمینه: * انیمیشنی از مانورهایی که فضاپیمای روزتا به گرد دنباله دارش انجام خواهد داد

واژه نامه:
Rosetta - Comet Churyumov-Gerasimenko - inner Solar System - comet - nucleus - coal - gravity

منبع: apod.nasa.gov

یک همگذاری از ۱۰۰ عکس برتر هابل

این تصویر در اندازه ی بزرگ تر
با نگاه کردن به این تصویر، در همان حال که لاته ی کیهانی (Cosmic latte) خود را مزمزه می کنید، همزمان می توانید ۱۰۰ تصویر تلسکوپ هابل را هم یکجا ببینید. این تصاویر، نماهای پرآوازه ای هستند که هابل از درون مدار پایین زمین گرفته و از همگذاری آن ها به شیوه ی دیجیتالی، این تک نمای پدید آمده است.
برای درست کردن این تصویر، همه ی ۱۰۰ عکس برتر هابل را به گونه ای تغییر اندازه دادند که شمار پیکسل هایشان با هم برابر شود. هر ۱۰۰ پیکسل از نظر ارزش درجه بندی شده -از بالاترین تا پایین ترین- و برای هر نقطه ی تصویر پایانی، مقدار میانگین برگزیده می شد. این ۱۰۰ عکس را می توانید در اینجا ببینید.
دستاور همنهاده ی پایانی گونه ای جلوه ی انتزاعی شده است: نوری که از سراسر کیهان می آید با هاله ای از تاریکی در بر گرفته شده.

* "لاته کیهانی" نام رنگی است که گروهی از اخترشناسان دانشگاه جانز هاپکینز امریکا برای میانگین طیف رنگی کیهان، و با بهره از طیف نور ۲۰۰ هزار کهکشان برگزیده اند.

واژه نامه:
cosmic latte - Hubble Space Telescope - low Earth orbit - abstraction

منبع : apod.nasa.gov

چرخش های منظم در کهکشان های بیضیگون

* یک گروه بین المللی از اخترشناسان به یافته های تازه ای از شیوه ی حرکت کهکشان های بیضیگون غول پیکر دست پیدا کرده اند. این نتایج با بهره از دستگاه کاوشگر طیف سنجی چند-بخشی (MUSE) که تازه روی دستگاه های تلسکوپ بسیار بزرگ (VLT) در رصدخانه ی جنوبی اروپا (ESO) نصب شده به دست آمد.

دانشمندان مدت هاست به کهکشان های بیضیگون (بیضوی) به چشم اجرامی نگاه می کنند که اساسا تشکیل شده اند از ستارگانی پیر که به گونه ی کتره ای و نامنظم، مانند توده ای زنبور درون آن ها حرکت می کنند. در ده-دوازده سال گذشته بارها نمونه هایی یافته شده که این دیدگاه را به چالش می کشند، ولی هنوز هم اخترشناسان کهکشان های بیضیگون غول پیکر را به عنوان توده‌هایی گِرد و غیر-چرخنده از ستارگان پیر می شناسند.
دقت دستگاه MUSE به اخترشناسان اجازه داد تا دریابند که ستارگان کهکشان ام۸۷ می توانند با میانگین سرعت های ۱۰ تا ۲۰ کیلومتر بر ثانیه به گرد مرکز کهکشان بچرخند. این سرعت که هم ارز ۳۶ تا ۷۲ هزار کیلومتر بر ساعت است، شاید بسیار سریع به نظر برسد ولی برای کهکشان ها سرعت بسیار پایینی است.
دکتر مارک سارزی از دانشکده ی فیزیک، اخترشناسی و ریاضی در دانشگاه هرتفوردشایر، به همراه همکارانش اریک امسلم از ESO (آلمان) و داوور کراژنوویچ در پوتسدام، کهکشان بیضیگون غول پیکر ام۸۷ یا NGC ۴۴۸۶ (کهکشان مرکزی خوشه ی دوشیزه یا سنبله) را بررسی کردند و دریافتند که چرخش هایی توده ای در آن جریان دارد، البته با دامنه‌ای بسیار کم.

دقت دستگاه MUSE به این دانشمندان اجازه داد تا دریابند که ستارگان ام۸۷ می توانند با سرعت های میانگین تنها ۱۰ تا ۲۰ کیلومتر بر ثانیه به گرد مرکز آن بچرخند. این سرعت که هم ارز ۳۶ تا ۷۲ هزار کیلومتر بر ساعت است شاید سرعت بالایی به نظر بیاید ولی برای کهکشان ها بسیار کُند است.

دکتر مارک سارزی توضیح می دهد: «برای نمونه، خورشید و نزدیک ترین ستاره ها به ما در قرص کهکشان راه شیری با هم و با سرعتی نزدیک به ۲۱۰ تا ۲۴۰ کیلومتر بر ثانیه به گرد مرکز کهکشان می چرخند. ستارگان ام۸۷ به صوت تکی و جداگانه از این هم سریع تر حرکت می کند، ولی چون هر یک به سویی می روند و عموما در هر نقطه ای از کهکشان که باشند، در جهت های گوناگون حرکت می کنند، سرعت چرخش گروهیشان به گرد مرکز کهکشان بسیار کند می شود.»

وی می افزاید: «این دستاورد نشان می دهد یک کهکشان "ساده" مانند ام۸۷ می تواند از چشم طیف نگار تازه ی MUSE بسیار پیچیده باشد، و این توانایی این دستگاه تازه را برای شناخت بیشتر و بهتر ما از کهکشان ها و شکل گیری آن ها می‌نمایاند.»

به نظر می رسد جنبش توده ای ستارگان ام۸۷ از نیمه ی راه تا مرکز کهکشان وارونه می شود.

واژه نامه:
elliptical galaxy - Multi Unit Spectroscopic Explorer - MUSE - European Southern Observatory - ESO - Very Large Telescope - VLT - star - Dr. Marc Sarzi - Eric Emsellem - Davor Krajnović - M87 - NGC 4486 - Virgo cluster of galaxies - Sun - Milky Way Galaxy - galaxy - spectrograph

منبع: sciencedaily

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه